CFD Nedir?

Fark sözleşmeleri (Contracts for Difference) yatırımcı ile fark sözleşmesi sağlayıcısı arasında yapılan, sözleşmenin açılış ve kapanış fiyatları arasındaki farkın kar veya zarar olarak ödenmesine yönelik anlaşmalardır. Bu anlaşma içerisinde yatırımcının fark sözleşmesinde işlem yapabilmesi için gerekli olan başlangıç teminatı aracı kurum tarafından önceden belirlenmektedir. Yine bu işlemlerde alış ve satış fiyatı  aracı kurum tarafından kote edilmektedir ve yatırımcı ilgili kontratta alış veya satış yaparak getiri sağlamaya çalışmaktadır. CFD işlemleri fx işlemlerine benzer biçimde, aracı kurumun belirlemiş olduğu kaldıraç oranı ile yatırımcıya teminatının üzerinde bir pozisyon büyüklüğünde işlem yapma olanağı sağlamaktadır.

Fark sözleşmeleri Forward CFD ve Cash CFD olarak ikiye ayrılmaktadırlar. Forward CFD’ler yurt dışı organize borsalarda işlem gören hisse senedi, endeks, fx, vadeli kontratları baz almaktadırlar ve bu nedenle dönemsel vadelerle (genelde 3 aylık) kote edilirler. Cash CFD’ler ise ilgili varlıkların spot fiyatlarını baz alırlar ve vadesiz olarak kote edilirler. Cash CFD’ler gecelik taşıma maliyeti (swap) içeren ürünlerdir. Forward CFD’ler organize piyasada belirli saatler arasında işlem gören standart kontratları baz aldıkları için günün belirli saatlerinde işleme açıktırlar. Cash CFD’ler ise spot ürünleri baz aldıkları için aralıksız 24 saat işlem görebilmektedirler.

 

Forward CFD

Cash CFD

Dayanak Varlık

Yurtdışında işlem gören
vadeli kontratları baz almaktadır.

Hisse senedi, emtia, endeks gibi varlıkların spot fiyatlarını dikkate almaktadır.

Vade

Genellikle 3 aylık vadelerde kote edilirler.

Vadeleri yoktur.

Swap

Vadeli bir kontratı baz aldığı için
swap maliyeti ya da geliri yoktur.

Uzun ve kısa pozisyonlar için gecelik
taşıma maliyetleri bulunmaktadır.

İşlem Saati

Belirli işlem saatleri vardır.

24 saat işlem görebilir.

Temettü/Sermaye Artırımı

Yatırımcıya herhangi bir yansıması olmaz.

Oy hakkı gibi haklar hariç olmak üzere
temettü ve sermaye artırımlarının etkileri
yatırımcıya yansımaktadır.

Fark Sözleşmelerinin Avantajları

Hisse senetlerinde prosedürlere takılmadan açığa satış yapma imkanı vermektedirler.

  • Küçük pozisyon büyüklüklerinde (mini, mikro ve nano lot) işlem yapma imkanı sağlamaktadırlar.

  • Dünyanın çeşitli ülkelerinde kote olmuş ürünlerde (hisse senedi, tahvil vb.) , işlem yapabilme hakkı sağlamaktadırlar.

  • Analiz özelliği yüksek olan ve genellikle ücretsiz dağıtılan platformlar vasıtasıyla yatırımcılara sunulmaktadır.

  • Kaldıraçlı ürünler olmaları ve bu özellikleri ile yatırımcılara düşük teminat kullanarak büyük hacimli pozisyon taşıma olanağı sağlamaktadırlar.

  • Fiziksel teslim yerine nakdi uzlaşma ile pozisyonların kapatılabilmektedir. Bu özellikleri ile tarımsal ürünlerde ve enerji ürünlerinde işlem yapma olanağı vermektedirler.

  • Platform üzerinden kolayca alınıp satılabilmektedirler.

Fark Sözleşmeleri (CFD) Çeşitleri

Emtia CFD’leri; Yatırımcılara petrol, pamuk, buğday vb. ürünlere yatırım yapma olanağı sunmaktadır. Bu ürünler spekülatif amaçların ötesinde yatırımcılara portföy çeşitlendirmesi yapma fırsatı ağlamaktadır. Emtia piyasası 3 ana grupta değerlendirilebilir.

  • Tarımsal Ürünler; mısır, yulaf, soya fasülyesi, buğday, softs (kahve, kakao, pamuk vb.)

  • Enerji Ürünleri; Petrol(Brent, WTI), doğal gaz, yakıt vb.

Brent (Brent Crude Oil)  ve WTI İşlem Örnekleri;

BRENT CFD İŞLEM ÖRNEĞİ

 

İşlem Yönü

1 Lot Alış (1.000 Varil)

Pozisyon Açılış Fiyatı

50 USD

Kontrat Büyüklüğü

50* 1.000 (Varil) = 50.000 USD

Kaldıraç Oranı / Teminat %

1:50  

Başlangıç Teminat Tutarı

50.000 / 50= 1.000 USD

Pozisyon Kapama Fiyatı

52 USD

Kar / Zarar

(52 USD - 50 USD) * 1.000 (Varil) = 2.000 USD (Kar)

WTI CFD İŞLEM ÖRNEĞİ

 

İşlem Yönü

1 Lot Satış (1.000 Varil)

Pozisyon Açılış Fiyatı

45 USD

Kontrat Büyüklüğü

45* 1.000 (Varil) = 45.000 USD

Kaldıraç Oranı / Teminat %

1:50  

Başlangıç Teminat Tutarı

45.000 / 50= 900 USD

Pozisyon Kapama Fiyatı

47 USD

Kar / Zarar

(45 USD - 47 USD) * 1.000 (Varil) = - 2.000 USD (Zarar)

  • Metal Ürünleri; Endüstriyel metaller(bakır, kurşun, kalay, alüminyum  vb.), değerli metaller (altın, gümüş, platinyum, palladyum)

FX CFD’leri; yatırımcılara iki para birimi arasındaki olası değer kazanç ve kayıpları üzerine pozisyon alma imkanı vermektedir. FX ürünleri 24 saat işlem yapılabilen, dünyanın en likit piyasasıdır.

Endeks CFD’leri; yatırımcılara farklı ülke borsalarına sadece bir endeks değeri üzerinden yatırım yapabilme fırsatı sunmaktadır. Bu özelliği ile yatırımcılara spekülatif işlemlerin yanında korunma (hedge) imkanı sağlamaktadır. Endeks CFD’leri bir borsa endeksini dayanak varlık olarak alabileceği gibi, sektörel (bankacılık, sanayi vb.) endeksleri de oluşturulabilir. Endeks CFD’leri 24 saat işlem gören ürünlerdir, ancak ilgili borsanın kapalı olduğu saat dilimlerinde endeks işlem hacmi de düşük olmaktadır.

Faiz Oranı CFD’leri; yatırımcılara tahvil ve bono gibi faiz oranına dayalı ürünlerde çift yönlü pozisyon alma imkanı sunmaktadır.

Hisse Senedi CFD’leri; yatırımcılara dünyanın farklı ülkelerinde kote olmuş hisse senetlerine yatırım yapma fırsatı sunmaktadır.